Cepte soru çözAYTKimyaKarbon Kimyasına Giriş ve Karbonun Allotropları

Kimya

Karbon Kimyasına Giriş ve Karbonun Allotropları — AYT soruları

  • sınavda 13 soru
  • Uygulamada bu konudan 20 soru var
  • Ücretsiz

Konu özeti

Karbon Kimyasına Giriş ve Karbonun Allotropları, organik kimyanın temel kavramlarını, organik bileşiklerin elde edilmesine ilişkin tarihsel görüşleri ve karbonun farklı yapısal biçimlerini kapsar.

Öğrencinin yanma ürünlerinden elementlerin mol miktarlarını belirleyerek basit formüle ulaşabilmesi, deneysel bulguların eski görüşleri nasıl değiştirdiğini yorumlayabilmesi ve grafitin yapısını özellikleriyle ilişkilendirebilmesi beklenir. AYT Kimya sorularında bu konu, hesaplama gerektiren bileşik formülü soruları veya verilen yargılar arasından doğru ya da yanlış olanı seçme biçiminde görülebilir.

Seçeneklerde farklı formüller ve yapı özelliklerine ilişkin ifadeler bulunur. Kütle oranını mol oranıyla karıştırmak, bileşikteki oksijeni hesaba katmamak ve allotropların özelliklerini birbirine aktarmak sık yapılan hatalardandır.

Örnek sorular

Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.

1. soruKolay

Grafitin yapısıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı göster

Cevap: C — Karbon atomları sp2\mathrm{sp^2} hibritleşmesi yapmış olup katmanlar arasında zayıf etkileşimler vardır.

Kısaca — Grafitte karbon atomları sp2\mathrm{sp^2} hibritleşmesiyle altıgen düzlemsel tabakalar oluşturur ve bu tabakalar arasında zayıf London etkileşimleri bulunur.

Grafitte her bir karbon atomu aynı düzlemdeki diğer 3 karbon atomuyla sp2\mathrm{sp^2} hibritleşmesi yaparak kuvvetli kovalent (σ\sigma) bağlar meydana getirir. Hibritleşmeye katılmayan p orbitallerindeki elektronlar ise tabaka içinde delokalize π\pi bağlarını oluşturarak elektrik iletkenliğini sağlar. Birbiri üzerinde kayabilen bu altıgen tabakalar arasında kovalent bağ değil, zayıf Van der Waals (London) çekim kuvvetleri etkindir. Çeldiricilerde belirtilen sp3\mathrm{sp^3} hibritleşmesi ve üç boyutlu tetrahedral ağ yapısı grafite değil, elmasa aittir.

2. soruOrta

C, H ve O elementlerinden oluşan bir organik bileşiğin 4,6 g’ı tamamen yakıldığında 8,8 g CO2\mathrm{CO_2} ve 5,4 g H2O\mathrm{H_2O} oluşmaktadır.

Buna göre bu bileşiğin basit formülü aşağıdakilerden hangisidir? (H: 1 g/mol, C: 12 g/mol, O: 16 g/mol, CO2\mathrm{CO_2}: 44 g/mol, H2O\mathrm{H_2O}: 18 g/mol)

Cevabı göster

Cevap: A — C2H6O\mathrm{C_2H_6O}

8,8/44=0,28{,}8/44 = 0{,}2 mol CO2\mathrm{CO_2} 0,2 mol C (2,4 g), 5,4/18=0,35{,}4/18 = 0{,}3 mol H2O\mathrm{H_2O} 0,6 mol H (0,6 g) verir. Oksijen kütlesi 4,62,40,6=1,64{,}6 - 2{,}4 - 0{,}6 = 1{,}6 g yani 0,1 moldür; C:H:O oranı 2:6:1 olduğundan basit formül C2H6O\mathrm{C_2H_6O} olur.

3. soruKolay

Eskiden organik bileşiklerin yapay olarak elde edilemeyeceği düşünülüyordu. Daha sonra bu varsayımın deneysel olarak geçersiz olduğu gösterilmiş ve bu görüş terk edilmiştir.

Bu bilgilere göre aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

Cevabı göster

Cevap: B — Organik bileşikler yalnızca canlı organizmalarda bulunur.

Organik bileşiklerin laboratuvarda da sentezlenebildiği anlaşıldığından “yalnızca canlı organizmalarda bulunur” yargısı yanlıştır. Günümüzde ayrım kökenle değil yapı ve özelliklerle yapılır; karbonat, oksit gibi bazı karbonlu bileşikler anorganik sayılır.

Her soru tam o anki seviyene göre seçilir, yanlışların oturana kadar geri gelir, hepsi çevrimdışı çalışır.

Uygulamada Karbon Kimyasına Giriş ve Karbonun Allotropları konusundan 20 soru çöz

Diğer AYT konuları

Kimya

AYT hakkında her şey