Cepte soru çöz AYT KimyaHibritleşme, Değerlik Bağ Kuramı ve Sigma-Pi Bağları

Kimya

Hibritleşme, Değerlik Bağ Kuramı ve Sigma-Pi Bağları — AYT soruları

sınavda 13 soru
Uygulamada bu konudan 22 soru var
Ücretsiz

Uygulamada Hibritleşme, Değerlik Bağ Kuramı ve Sigma-Pi Bağları konusundan 22 soru çöz

Konu özeti

Hibritleşme, Değerlik Bağ Kuramı ve Sigma-Pi Bağları, atom orbitallerinin bağ oluşumuna nasıl katıldığını ve moleküldeki bağların orbital örtüşmeleriyle nasıl açıklandığını kapsar.

Öğrencinin karbon atomlarının hibritleşmesini belirleyebilmesi, sigma ve pi bağlarını ayırt edebilmesi ve bağ oluşumuna katılan hibrit orbitallerle molekül yapısı arasında ilişki kurabilmesi gerekir. AYT Kimya sorularında hidrokarbonlara ilişkin bağ ve orbital bilgileri verilerek atomların hibritleşmeleri veya toplam bağ sayıları sorgulanabilir; etin gibi bir molekül hakkında doğru ifade de seçtirilebilir.

Seçeneklerde farklı hibritleşme ve bağ sayısı eşleştirmeleri bulunabilir. Katlı bağların tamamını sigma bağı saymak ve hibrit orbitallerle hibritleşmemiş orbitalleri karıştırmak sık yapılan hatalardandır.

Örnek sorular

Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.

1. soruKolay

Etin ( $\mathrm{C_2H_2}$ ) molekülüyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Bağ açısı yaklaşık

109{,}5^\circ

’tir.✗ Bu değilKarbon atomları

\mathrm{sp}

hibritleşmesi yapmıştır.✓ DoğruHer karbonda üç

\sigma

bağı vardır.✗ Bu değilKarbon atomları

\mathrm{sp^3}

hibritleşmesi yapmıştır.✗ Bu değilMolekülde yalnızca tekli bağ vardır.✗ Bu değil

Cevabı göster

Cevap: B — Karbon atomları $\mathrm{sp}$ hibritleşmesi yapmıştır.

Kısaca — Etin molekülünde her bir karbon atomu 2 doğrultuya sahip olduğundan $\mathrm{sp}$ hibritleşmesi yapmıştır.

Etin ( $\mathrm{H-C\equiv C-H}$ ) molekülünün Lewis yapısında karbon atomları arasında bir üçlü bağ, hidrojenlerle ise birer tekli bağ bulunur. Üçlü bağ bir $\sigma$ ve iki $\pi$ bağından oluştuğundan her karbon atomu toplam 2 adet $\sigma$ bağı yaparak 2 doğrultu kazanır ve $\mathrm{sp}$ hibritleşmesi gerçekleştirir. Doğrusal geometriye sahip olan bu molekülde bağ açısı $109{,}5^\circ$ değil, $180^\circ$ ’dir. Çeldiricilerde yer alan tekli bağlar ve $\mathrm{sp^3}$ hibritleşmesi ise alkana (etana) özgü özelliklerdir.

2. soruKolay

Bir taneciğin temel hâlinde $n=3$ olan elektron bulunmazken $\ell=1$ olan toplam altı elektron bulunmaktadır.

Atom numaraları verilen aşağıdaki taneciklerden hangisi bu koşulları sağlar?

{}_{9}\mathrm{F}

✗ Bu değil

{}_{12}\mathrm{Mg}^{2+}

✓ Doğru

{}_{8}\mathrm{O}

✗ Bu değil

{}_{12}\mathrm{Mg}^{+}

✗ Bu değil

{}_{17}\mathrm{Cl}^{-}

✗ Bu değil

Cevabı göster

Cevap: B — ${}_{12}\mathrm{Mg}^{2+}$

$\mathrm{Mg}^{2+}$ iyonunun dizilimi $1s^2\,2s^2\,2p^6$ olduğundan $n=3$ olan elektronu yoktur ve $\ell=1$ olan altı elektronu vardır. Oksijen ve florda $p$ elektronlarının sayısı altıdan azdır; diğer iki iyonda ise $n=3$ olan elektron bulunur.

3. soruZor

Açık zincirli bir hidrokarbonda karbon atomları, $\sigma$ bağlarının oluşumuna toplam 28 hibrit orbitaliyle katılmaktadır. Molekülde 12 tane karbon-hidrojen $\sigma$ bağı bulunmakta ve 2 karbon atomu $sp$ hibritleşmesi yapmaktadır.

Moleküldeki $sp^2$ ve $sp^3$ hibritleşmesi yapan karbon atomlarının sayıları ile toplam $\pi$ bağı sayısı sırasıyla kaçtır?

4,\ 3,\ 4

✓ Doğru

6,\ 1,\ 5

✗ Bu değil

2,\ 5,\ 3

✗ Bu değil

0,\ 6,\ 2

✗ Bu değil

4,\ 3,\ 8

✗ Bu değil

Cevabı göster

Cevap: A — $4,\ 3,\ 4$

Karbon-karbon $\sigma$ bağı sayısı $(28-12)/2=8$ olduğundan açık zincirde 9 karbon bulunur. $sp^2$ ve $sp^3$ karbon sayıları için $x+y=7$ ve $3x+4y=24$ yazılır; buradan $x=4$ , $y=3$ ve $\pi$ bağı sayısı $(2\cdot2+4)/2=4$ bulunur.

Her soru tam o anki seviyene göre seçilir, yanlışların oturana kadar geri gelir, hepsi çevrimdışı çalışır.

Uygulamada Hibritleşme, Değerlik Bağ Kuramı ve Sigma-Pi Bağları konusundan 22 soru çöz

Diğer AYT konuları

Kimya

AYT hakkında her şey

Cepte soru çöz, bağımsız bir çalışma uygulamasıdır; hiçbir sınav kurumu, okul ya da resmî kurumla bağlantılı, bunlarca desteklenen veya onaylanan bir uygulama değildir.

AYT (Alan Yeterlilik Testi), Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) kapsamında ÖSYM tarafından düzenlenen resmî bir sınavın ikinci oturumudur. Bu uygulama ÖSYM ile bağlantılı değildir.

Uygulamadaki tüm sorular ve metinler Cepte soru çöz için özgün olarak hazırlanmıştır; hiçbir resmî sınavdan alınmamıştır.