Temel Kavramlar, AYT Geometri kapsamında nokta, doğru, düzlem ve açı gibi geometrinin temel öğelerini ve bunlar arasındaki ilişkileri kapsar.
Öğrencinin tümleyen ve bütünler açı ilişkilerini ayırt edebilmesi, sözel olarak verilen açı ilişkisini denkleme dönüştürebilmesi ve noktaların belirlediği farklı doğruları sistemli biçimde sayabilmesi beklenir. Bu konu, kısa bir metin veya geometrik şekil üzerinden açı ölçüsü ya da doğru sayısı bulmayı isteyen çoktan seçmeli sorularla yoklanabilir.
Seçenekler genellikle sayısal sonuçlardan oluşur. Tümleyen ile bütünleri karıştırmak, karşılaştırma ifadelerini yanlış yorumlamak ve aynı doğruyu tekrar saymak dikkat edilmesi gereken hatalardır.
Örnek sorular
Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.
1. soruKolay
Bir açının ölçüsü 48°’dir.
Bu açının tümleyeni kaç derecedir?
Cevabı göster
Cevap: B — 42°
Kısaca — Ölçüleri toplamı 90∘ olan açılar tümler olduğundan 48∘’nin tümleyeni 42∘’dir.
Birbirini 90∘’ye tamamlayan iki açıya tümler açılar denir. Dolayısıyla aradığımız açının ölçüsü 90∘−48∘=42∘ olur. En sık yapılan hata tümler kavramını bütünler ile karıştırıp 180∘−48∘=132∘ hesaplamaktır; tümlerin 90∘, bütünlerin ise 180∘ olduğunu aklında tutmalısın.
2. soruKolay
Bir düzlemde hiçbir üçü doğrusal olmayan 8 nokta verilmiştir.
Bu noktalardan geçirilebilecek farklı doğru sayısı kaçtır?
Cevabı göster
Cevap: E — 28
Kısaca — Herhangi iki noktadan bir doğru geçtiğinden 8 noktadan (28)=28 farklı doğru geçer.
Geometrinin temel aksiyomuna göre farklı iki noktadan yalnız bir doğru geçer. Noktalardan hiçbir üçü doğrusal olmadığı için seçtiğin her nokta çifti sana tamamen yeni bir doğru verir. Bu nedenle 8 noktadan ikisini kaç farklı şekilde seçebileceğimizi (28)=2×18×7=28 kombinasyonu ile buluruz. 8 noktayı doğrudan 2 ile çarparak 16 demek ya da ikiye bölmeyi unutarak yanlış yöne gitmemelisin.
3. soruKolay
Bir açı, bütünlerinden 36° küçüktür.
Bu açının ölçüsü kaç derecedir?
Cevabı göster
Cevap: A — 72°
Kısaca — Açının ölçüsü x iken bütünleri 180∘−x olduğundan kurulan denklemle x=72∘ bulunur.
Ölçüleri toplamı 180∘ olan açılar bütünlerdir; açımıza x dersek bütünleri 180∘−x olur. Açının bütünlerinden 36∘ küçük olması (180∘−x)−x=36∘ denklemini verir. Buradan 180∘−2x=36∘,2x=144∘ ve x=72∘ elde ederiz. Soruda küçük olan açının kendisi sorulduğu için cevap 72∘’dir; bütünleri olan 108∘ değerini işaretlememeye dikkat etmelisin.
Cepte soru çöz, bağımsız bir çalışma uygulamasıdır; hiçbir sınav kurumu, okul ya da resmî kurumla bağlantılı, bunlarca desteklenen veya onaylanan bir uygulama değildir.
AYT (Alan Yeterlilik Testi), Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) kapsamında ÖSYM tarafından düzenlenen resmî bir sınavın ikinci oturumudur. Bu uygulama ÖSYM ile bağlantılı değildir.
Uygulamadaki tüm sorular ve metinler Cepte soru çöz için özgün olarak hazırlanmıştır; hiçbir resmî sınavdan alınmamıştır.