Hepatit Virusları ve HIV konusu, bu etkenlerin yapısal özelliklerini, çoğalma mekanizmalarını, bulaş yollarını ve enfeksiyonların mikrobiyolojik tanısını kapsar.
Öğrencinin virus ailelerini, genom ve zarf özelliklerini ayırt etmesi; kronikleşme, antijenik değişkenlik ve başka bir virusun yapılarına bağımlılık gibi özellikleri ilgili etkenlerle ilişkilendirmesi beklenir. TUS — Temel Tıp Bilimleri sorularında çoğunlukla ayırt edici özellikler verilerek uygun virusun seçilmesi istenir; seçenekler benzer özellikler taşıyan etkenlerden oluşabilir.
Zarfsızlık ile çevresel dayanıklılık ilişkisini gözden kaçırmak, genom tiplerini karıştırmak ve kronikleşme mekanizmalarını birbirine eşitlemek sık hata kaynaklarıdır. HIV açısından bağışıklık hücreleriyle etkileşim ve tanı ilkeleri de önem taşır.
Örnek sorular
Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.
1. soruKolay
Kendi zarf proteinlerini kodlayamadığı için enfeksiyöz partikül oluştururken hepatit B yüzey antijenini kullanan virus aşağıdakilerden hangisidir?
Cevabı göster
Cevap: C — Hepatit D virusu
Kısaca — Hepatit D virusu zarf genleri bulunmadığından HBsAg ile paketlenir; bu yüzden üretken enfeksiyonu hepatit B virusuna bağımlıdır.
Defektif bir uydu virus olan hepatit D virusu, RNA genomu ile delta antijenini sentezleyebilir ancak enfeksiyöz virion için gerekli zarfı üretemez. Hepatit B virusunun yüzey proteinlerini ödünç alması hem partikül oluşumunu hem de yeni hepatositlere girişi mümkün kılar.
Neden diğerleri değil
Hepatit A virusu — Zarfsız bir picornavirustur ve bağımsız çoğalır; HBsAg ile paketlenmez.
Hepatit C virusu — Kendi E1 ve E2 zarf glikoproteinlerini kodlar; hepatit B virusuna bağımlı değildir.
Hepatit E virusu — Dolaşımda yalancı zarflı olabilse de çoğalmak veya yayılmak için HBsAg kullanmaz.
Hepatit G virusu — Zarflı bir pegivirustur ve kendi zarf proteinlerini kodlar; HBsAg bağımlılığı göstermez.
Aklında kalsın
Hepatit B aşısı HBsAg oluşumunu engelleyerek hepatit D enfeksiyonundan da korur. Kronik hepatit B üzerine süperenfeksiyon daha ağır seyreder.
2. soruKolay
Zarf E2 glikoproteinindeki değişken bölgeler ve polimerazın hata eğilimi nedeniyle kronik enfeksiyon oluşturan virus aşağıdakilerden hangisidir?
Cevabı göster
Cevap: A — Hepatit C virusu
Kısaca — Hepatit C virusunda hatalı RNA kopyalanması ve E2 değişkenliği, bağışıklıktan kaçan kuazitürler üreterek kronikleşmeyi kolaylaştırır.
Düzeltme etkinliği bulunmayan NS5B polimeraz, her çoğalma döngüsünde çok sayıda genetik varyant oluşturur. E2'nin hiperdeğişken bölgelerinde seçilen varyantlar mevcut nötralizan antikorlardan kaçar; bağışıklık yanıtı virusu tümüyle temizleyemez.
Neden diğerleri değil
Hepatit A virusu — Akut, kendini sınırlayan hepatit yapar; kalıcı kuazitür kaçışıyla kronikleşmez.
Hepatit E virusu — Genellikle akut hepatit oluşturur; E2 glikoproteinine dayalı kronikleşme mekanizması yoktur.
Anti-HCV pozitifliği geçirilmiş ya da süren teması gösterir; aktif replikasyon ve tedavi yanıtı HCV RNA ile değerlendirilir.
3. soruKolay
Aşağıdaki viruslardan hangisi Picornaviridae ailesinde yer alan, aside dirençli ve zarfsız bir RNA virusudur?
Cevabı göster
Cevap: A — Hepatit A virusu
Kısaca — Hepatit A virusu, Picornaviridae ailesinin Hepatovirus cinsinde yer alan, aside dayanıklı kapsidiyle fekal-oral yolla bulaşan zarfsız bir RNA virusudur.
Hepatovirus cinsinin prototip üyesi olan HAV; ikozahedral simetrili, kapsid proteinleri sayesinde mide asidine ve safraya direnç gösteren, tek iplikli pozitif polariteli bir RNA genomu taşır. Replikasyonu sitoplazmada gerçekleşir ve konak hücreye girişte hücresel reseptörleri kullanır.
Neden diğerleri değil
Hepatit B virusu — Hepadnaviridae ailesinde sınıflandırılan, kısmen çift iplikli dairesel DNA genomuna sahip zarflı bir virustur.
Hepatit C virusu — Flaviviridae ailesinin Hepacivirus cinsinde yer alan, tek iplikli pozitif polariteli RNA genomu taşıyan zarflı bir virustur.
Hepatit D virusu — Kolmioviridae ailesinde yer alan, zarfı için HBV yüzey antijenine gereksinim duyan kusurlu bir dairesel RNA virustur.
Hepatit E virusu — Hepeviridae ailesinde yer alan, fekal-oral yolla bulaşan zarfsız bir RNA virusu olup Picornaviridae üyesi değildir.
Aklında kalsın
Hepatit etkenlerinden yalnızca Hepatit A Picornaviridae ailesindedir; benzer klinik ve fekal-oral bulaş gösteren Hepatit E ise Hepeviridae ailesinde yer alır.
Cepte soru çöz, bağımsız bir çalışma uygulamasıdır; hiçbir sınav kurumu, okul ya da resmî kurumla bağlantılı, bunlarca desteklenen veya onaylanan bir uygulama değildir.
TUS (Tıpta Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavı), ÖSYM tarafından düzenlenen resmî bir sınavdır. Bu uygulama ÖSYM ile bağlantılı değildir.
Uygulamadaki tüm sorular ve metinler Cepte soru çöz için özgün olarak hazırlanmıştır; hiçbir resmî sınavdan alınmamıştır.