Toll benzeri reseptörler, mikroplarda ortak bulunan molekül kalıplarını tanıyarak savunmayı daha önce hiç karşılaşılmamış bir etkene karşı bile çok kısa sürede başlatır.
Doğal Bağışıklık; fiziksel bariyerleri, fagositleri, doğal öldürücü hücreleri, kompleman sistemini, akut faz proteinlerini ve sitokinleri kapsar. Kompleman ayrı bir alt başlıktır: klasik, lektin ve alternatif yollar farklı tetikleyicilerle başlar ama ortak bir basamakta birleşir.
Nötrofillerin oksidatif patlaması bozulduğunda kronik granülomatöz hastalık gelişir ve katalaz pozitif etkenlerle tekrarlayan enfeksiyonlar görülür. Sorular öncüllü ifadelerle konunun genel özelliklerini ya da opsonizasyon gibi bir işlevde rol alan tek bir molekülü sordurur.
Örnek sorular
Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.
1. soruKolay
I. Hızlı yanıt verir
II. Bellek oluşturmaz
III. Antijene özgüdür
Doğal bağışıklığın özellikleri ile ilgili yukarıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?
Cevabı göster
Cevap: C — I ve II
Kısaca — Doğal bağışıklık hızlı çalışıp klasik bellek oluşturmadığı, antijene özgü olmadığı için I ve II doğrudur.
İfadeler doğal immüniteyi yanıt hızı, bellek ve tanıma özgüllüğü bakımından edinsel immünite ile karşılaştırır. Doğal sistem, kalıtsal reseptörlerle ortak mikrobiyal yapıları tanır.
İfadeler
I — Hızlı yanıt verir — doğru; önceden bulunan hücreler ve çözünür aracılar klonal çoğalma beklemeden devreye girer.
II — Bellek oluşturmaz — doğru; klasik, antijene özgü ve uzun süreli bellek edinsel bağışıklığın özelliğidir.
III — Antijene özgüdür — yanlış; doğal reseptörler tek bir antijen yerine mikroorganizma gruplarında korunan moleküler paternleri tanır.
Aklında kalsın
Kalıtsal patern tanıma reseptörleri doğal bağışıklığı, somatik olarak çeşitlenen klonal reseptörler edinsel bağışıklığı tanımlar. I ve II doğru olduğundan cevap I ve II’dir.
2. soruKolay
I. Klasik yol antijen-antikor kompleksi ile başlar
II. Alternatif yol mikrobiyal yüzeylerle doğrudan aktive olur
III. Her üç yol da C3 aktivasyonunda birleşir
Kompleman sisteminin yolları ile ilgili yukarıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?
Cevabı göster
Cevap: B — I, II ve III
Kısaca — Klasik yol immün kompleksle, alternatif yol mikrop yüzeyiyle başlar ve tüm yollar C3 konvertaz oluşturarak birleşir; üç ifade de doğrudur.
Kompleman yolları farklı tanıma mekanizmalarıyla başlatılır ve farklı erken dönem proteinleri kullanır. Buna karşılık hepsi C3'ü parçalayan bir konvertaz oluşturarak ortak efektör basamaklarına ilerler.
İfadeler
I — Klasik yol antijen-antikor kompleksi ile başlar — doğru, C1q antijene bağlanmış IgM veya IgG’nin Fc bölümünü tanıyarak klasik yolu aktive eder.
II — Alternatif yol mikrobiyal yüzeylerle doğrudan aktive olur — doğru, kendiliğinden oluşan C3b konak düzenleyicileri taşımayan mikrop yüzeyinde faktör B ve D yardımıyla çoğaltılır.
III — Her üç yol da C3 aktivasyonunda birleşir — doğru, klasik ve lektin yolları C4b2a; alternatif yol C3bBb yapısında C3 konvertaz oluşturur.
Aklında kalsın
Lektin yolu antikor gerektirmez; mannoz bağlayan lektinin mikrobiyal karbonhidratları tanımasıyla başlar. Üçü de doğru olduğundan cevap I, II ve III’tür.
3. soruKolay
Bakterinin fagositozunu kolaylaştırmak için yüzeyini kaplayan en önemli kompleman opsonini aşağıdakilerden hangisidir?
Cevabı göster
Cevap: E — C3b
Kısaca — Mikrop yüzeyine kovalent bağlanan C3b, fagosit kompleman reseptörlerince tanınarak fagositozu belirgin biçimde artırır.
Kompleman yollarının oluşturduğu C3 konvertaz, C3'ü C3a ve C3b’ye ayırır. C3b’deki reaktif tiyoester mikrop yüzeyine bağlanır; fagosit üzerindeki CR1 bu kaplanmış yüzeyi tanıyarak mikroorganizmanın tutulmasını ve yutulmasını kolaylaştırır.
Neden diğerleri değil
C1q — Klasik yolu antikorların Fc bölgesine bağlanarak başlatır; başlıca kompleman opsonini değildir.
C2a — Klasik ve lektin yolu C3 konvertazının enzimatik bileşenidir; mikrop yüzeyini kaplayan temel opsonin değildir.
C5a — Güçlü kemotaktik ve anafilatoksik parçadır; temel görevi fagositleri bölgeye çekmektir.
C9 — Membran atak kompleksinin por oluşturan son bileşenidir; fagosit reseptörlerine sunulan opsonin değildir.
Cepte soru çöz, bağımsız bir çalışma uygulamasıdır; hiçbir sınav kurumu, okul ya da resmî kurumla bağlantılı, bunlarca desteklenen veya onaylanan bir uygulama değildir.
TUS (Tıpta Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavı), ÖSYM tarafından düzenlenen resmî bir sınavdır. Bu uygulama ÖSYM ile bağlantılı değildir.
Uygulamadaki tüm sorular ve metinler Cepte soru çöz için özgün olarak hazırlanmıştır; hiçbir resmî sınavdan alınmamıştır.