Enterobakteriler ve Nonfermentatif Basiller — TUS — Temel Tıp Bilimleri soruları

Kısaca — Serratia marcescens, ekstrasellüler DNaz, jelatinaz ve lipaz enzim aktivitesi gösteren karakteristik bakteridir.

Serratia türleri glukozu fermente eden gram-negatif basiller arasında yer alır. Ekstrasellüler DNaz, jelatinaz ve lipaz üretebilme özelliğiyle seçeneklerdeki diğer bakterilerden ayrılır; suşların bir kısmı oda ısısında kırmızı pigment (prodigiozin) oluşturur.

Neden diğerleri değil

• Proteus mirabilis — Fenilalanin deaminaz ve üreaz pozitifliği ile swarming hareketi tipiktir; DNaz üretimi göstermez.
• Klebsiella pneumoniae — Hareketsiz ve belirgin kapsüllü olup laktozu kuvvetle fermente eder; ekstrasellüler DNaz aktivitesi bulunmaz.
• Morganella morganii — Fenilalanin deaminaz ve ornitin dekarboksilaz pozitif olan, DNaz üretmeyen hareketli bir fırsatçıdır.
• Citrobacter freundii — Sitratı tek karbon kaynağı olarak kullanabilen ve laktozu yavaş fermente eden bir basildir; DNaz testi negatiftir.

Aklında kalsın

Ekstrasellüler DNaz ve jelatinaz pozitifliği Serratia marcescens için en ayırt edici mikrobiyolojik özelliktir.

Kısaca — Campylobacter jejuni, mikroaerofilik atmosferde ve 42 °C gibi yüksek inkübasyon sıcaklığında seçici besiyerlerinde optimum üreme özelliği gösterir.

Campylobacter jejuni, mikroaerofilik (düşük oksijen, yüksek karbondioksit) koşullara adapte olmuş termofilik bir bakteridir. Dışkı kültüründen izolasyonunda diğer enterik floranın baskılanması ve seçici üremesi için Campy-BAP gibi besiyerlerinde $42\ ^{\circ}\mathrm{C}$’de inkübe edilir.

Neden diğerleri değil

• Vibrio cholerae — Alkali pH ve standart 35-37 °C inkübasyon sıcaklığını tercih eden fakültatif anaerop bir bakteridir.
• Shigella flexneri — Enterobacteriaceae ailesi üyesi olup mezofilik özellikte ve standart kültür koşullarında ürer.
• Yersinia enterocolitica — Soğukta zenginleştirilebilen psikrotoleran bir enterik bakteri olup termofilik değildir.
• Escherichia coli — Standart mezofilik koşullarda ve geniş sıcaklık aralığında hızla üreyen fakültatif anaeroptur.

Aklında kalsın

Campylobacter türleri mikroaerofilik ve termofilik (42 °C) özellikleri ile diğer tüm enterik patojenlerden kolayca ayırt edilir.

Kısaca — Vi kapsülü, O antijenine antikor erişimini ve yüzeyde kompleman birikimini azaltarak aglütinasyonu ve opsonofagositozu engeller.

Vi polisakkaridi, lipopolisakkaridin dışındaki bir örtü olarak O antijeninin antikorlarla çapraz bağlanmasını güçleştirir. Isıtma bu örtünün maskeleme etkisini kaldırınca alttaki ısıya dayanıklı O antijeni aglütinasyona katılır. Kapsül ayrıca C3b birikimini azaltarak fagositlerin bakteriyi kompleman reseptörleriyle tanımasını güçleştirir.

Tanıya götüren bulgular

• İzolatın Salmonella Typhi olarak doğrulanması → Vi kapsülüyle ilişkili maskelemeyi destekler.
• Isıtma öncesinde O aglütinasyonunun olmaması, sonrasında oluşması → O antijeninin yokluğundan çok yüzeyde örtülmesini düşündürür.
• Komplemanın bakteri yüzeyinde birikmesinin azalması → kapsülün opsonizasyondan kaçış işleviyle uyumludur.

Neden diğerleri değil

• Tip III salgı sisteminin iğne kompleksi — Konak hücreye efektör protein aktarır; O antijenini örten kapsüler tabakayı oluşturmaz.
• H flagella antijeni — Hareket organelinin protein antijenidir; O antijeninin üzerindeki polisakkarit örtü değildir.
• O antijeninin tekrarlayan polisakkarit zinciri — O antiserumunun doğrudan hedefidir; ısıtmayla açığa çıkan yapı olup maskeleyen örtü değildir.
• Lipopolisakkaridin lipid A bölümü — Endotoksik yanıtı başlatır ve dış zara gömülüdür; O antijeninin dışını örtemez.

Aklında kalsın

Vi, tifo aşılarında da hedeflenen bir antijendir; polisakkaridin taşıyıcı proteine bağlanması T hücresine bağımlı yanıt ve immün bellek oluşturur.