Riskli Gebelik ve Gebelik Komplikasyonları, anne ve fetüsün sağlığını etkileyen obstetrik durumları, bunların karakteristik bulgularını ve izlem ilkelerini kapsar.
Öğrencinin gestasyonel diabetes mellitus ve ağır preeklampsi gibi tabloları değerlendirebilmesi, gebelik haftasıyla birlikte anneye ve fetüse ait bulguları yorumlayabilmesi beklenir. TUS — Klinik Tıp Bilimleri sorularında doğru durum–bulgu eşleştirmesi, klinik olgu üzerinden uygun yaklaşım veya tedaviye bağlı toksisite bulguları sorgulanabilir.
Seçenekler benzer klinik bulgular ya da farklı izlem yaklaşımları içerebilir. Olgudaki glisemik kontrol ve fetal değerlendirme sonuçlarını gözden kaçırmak, hastalık bulgularıyla tedavinin yan etkilerini karıştırmak ve olumsuz soru kökünü atlamak hataya yol açabilir.
Örnek sorular
Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.
1. soruKolay
Aşağıdaki obstetrik durum–karakteristik bulgu eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?
Cevabı göster
Cevap: B — Plasenta previa – Ağrısız taze kanama
Kısaca — Alt segment gerildikçe plasental bağlantılar ayrıldığı için plasenta previa ağrısız, parlak kırmızı kanamayla seyreder.
Alt uterin segmentin incelmesi, buraya yerleşmiş plasentanın kısmen ayrılmasına ve açıkta kalan maternal damarlardan dışa kanamaya yol açar. Miyometriyal irritasyon gelişmediğinden uterus yumuşak ve hassasiyetsizdir.
Neden diğerleri değil
Ablasyo plasenta – Ağrısız taze kanama — Dekolmanda retroplasental kan miyometriyumu uyarır; ağrı, hassasiyet ve tonus artışı beklenir.
Plasenta previa – Sert ve ağrılı uterus — Previa miyometriyumu irrite etmez; uterus genellikle yumuşak ve hassasiyetsizdir.
Ablasyo plasenta – Yumuşak ağrısız uterus — Dekolmanda uterus çoğunlukla ağrılı ve hipertoniktir; dış kanama az olsa da bu patern değişmez.
Plasenta previa – Koyu renkli ağrılı kanama — Previa kanaması parlak kırmızı ve ağrısızdır; koyu renkli ağrılı kanama dekolmanı düşündürür.
Aklında kalsın
Dekolmanda görülen dış kanama miktarı tablonun şiddetini göstermeyebilir; kan retroplasental alanda gizli kalabilir.
2. soruKolay
Ağır preeklampsi nedeniyle intravenöz magnezyum sülfat verilen bir gebede serum magnezyum düzeyi toksik sınırlara ulaşıyor.
Bu hastada magnezyum toksisitesine ait aşağıdaki bulgulardan hangisi görülmez?
Cevabı göster
Cevap: A — Derin tendon reflekslerinde artma
Kısaca — Magnezyum nöromüsküler iletimi baskıladığı için toksisitede hiperrefleksi değil, reflekslerde azalma ve kayıp beklenir.
Magnezyum presinaptik asetilkolin salınımını azaltıp nöromüsküler iletiyi baskılar; düzey yükseldikçe derin tendon refleksleri kaybolur, ardından solunum ve kardiyak ileti etkilenir. Hiperrefleksi ağır preeklampsinin santral sinir sistemi irritabilitesine ait bir bulgudur.
Yirmi yedi yaşında kadın 26. gebelik haftasında gestasyonel diabetes mellitus tanısı alıyor ve tıbbi beslenme tedavisi ile egzersizle izleniyor. Açlık ve tokluk kan şekeri değerleri hedef aralıkta seyrediyor; 36. haftada tahmini fetal ağırlık 55. persantil ve NST reaktif bulunuyor.
Bu gebe için doğum zamanlaması açısından aşağıdaki yaklaşımlardan hangisinin tercih edilmesi diğerlerine göre daha uygundur?
Cevabı göster
Cevap: D — 39–40. gebelik haftalarında doğum planlanması
Kısaca — Yalnız yaşam tarzıyla hedefte seyreden ve fetal iyilik hâli normal gestasyonel diyabette doğum 39–40. haftalarda planlanır.
Beslenme ve egzersizle glisemik hedeflerin korunması, devam eden belirgin fetal hiperinsülinemi veya plasental bozulma olasılığını azaltır. Bu durumda 39. haftadan önce doğumun neonatal solunum ve erken term morbiditesi, beklemenin yararından fazladır; gebelik postterm döneme de bırakılmaz.
Tanıya götüren bulgular
Kan şekeri değerlerinin beslenme ve egzersizle hedefte olması → ilaç gerektirmeyen, iyi kontrollü gestasyonel diyabeti gösterir.
Tahmini fetal ağırlığın 55. persentilde olması → makrozomiye bağlı erken doğum gerekçesini dışlar.
NST’nin reaktif bulunması → fetal iyilik hâlinin korunduğunu ve acil doğum gerekmemesi gerektiğini gösterir.
Neden diğerleri değil
36. gebelik haftasında doğum indüksiyonu — Geç preterm doğuma ve neonatal morbiditeye yol açar; maternal veya fetal erken doğum endikasyonu yoktur.
37. gebelik haftasında doğum indüksiyonu — Erken term doğum risklerini artırır; iyi kontrollü, komplikasyonsuz hastalık bunu gerektirmez.
38. gebelik haftasında doğum indüksiyonu — Kötü glisemik kontrol veya fetal bozulma yokken 39. haftadan önce rutin indüksiyon yarar sağlamaz.
42. gebelik haftasına kadar izlem — Postterm dönemde ölü doğum, makrozomi ve doğum travması riski artacağından bekleme süresi aşılmış olur.
Aklında kalsın
Diyabetik gebede tahmini fetal ağırlık 4500 g veya üzerindeyse omuz distosisi riski nedeniyle planlı sezaryen düşünülebilir.
Cepte soru çöz, bağımsız bir çalışma uygulamasıdır; hiçbir sınav kurumu, okul ya da resmî kurumla bağlantılı, bunlarca desteklenen veya onaylanan bir uygulama değildir.
TUS (Tıpta Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavı), ÖSYM tarafından düzenlenen resmî bir sınavdır. Bu uygulama ÖSYM ile bağlantılı değildir.
Uygulamadaki tüm sorular ve metinler Cepte soru çöz için özgün olarak hazırlanmıştır; hiçbir resmî sınavdan alınmamıştır.