Primer sifilizin şankrı tipik olarak ağrısız, sert kenarlı ve temiz tabanlı bir ülserdir; ağrılı genital ülserler ise daha çok herpes enfeksiyonunu düşündürür.
Jinekolojik Enfeksiyonlar konusu vajinitlerin ayırıcı tanısını, genital ülserle seyreden cinsel yolla bulaşan enfeksiyonları, servisiti, pelvik inflamatuvar hastalığı ve bunların komplikasyonlarıyla tedavi seçeneklerini kapsar. Pelvik inflamatuvar hastalık tedavi edilmezse tubal hasara bağlı infertilite ve ektopik gebelik riski artar.
Sorular enfeksiyon ile tipik bulguyu eşleştiren listeler, etken mikroorganizmayı soran kısa kökler ve tedavi sırasında yeni bir şikâyetle başvuran hastayı anlatan vakalar biçiminde gelir.
Örnek sorular
Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.
1. soruKolay
Pelvik inflamatuvar hastalık tedavisi alan genç kadın, ani başlayan sağ üst kadran ağrısı nedeniyle başvuruyor. Laboratuvar tetkiklerinde karaciğer enzimleri normal sınırlarda bulunuyor, ultrasonografide safra taşı saptanmıyor. Laparoskopide karaciğer kapsülü ile karın duvarı arasında ince keman teli benzeri yapışıklıklar görülüyor.
Bu komplikasyon aşağıdakilerden hangisidir?
Cevabı göster
Cevap: D — Fitz-Hugh-Curtis sendromu
Kısaca — Pelvik inflamatuvar hastalıkla birlikte karaciğer kapsülünde keman teli yapışıklıkları oluşturan perihepatit, Fitz-Hugh-Curtis sendromudur.
Pelvik enfeksiyon periton boyunca karaciğer kapsülüne ulaştığında kapsüler inflamasyon ve sonrasında ince fibröz yapışıklıklar gelişir. Karaciğer parankimi korunabildiği için sağ üst kadran ağrısına karşın enzimler normal kalabilir.
Tanıya götüren bulgular
Pelvik inflamatuvar hastalık tedavisi → perihepatite kaynak oluşturabilecek yükselen genital enfeksiyonu düşündürür.
Sağ üst kadran ağrısı → pelvik enfeksiyonun karaciğer kapsülüne yayıldığını düşündürür.
Normal karaciğer enzimleri → hepatoselüler hasardan çok kapsüler tutulumu destekler.
Safra taşı olmaması ve keman teli yapışıklıkları → biliyer hastalığı dışlayıp perihepatiti gösterir.
Neden diğerleri değil
Budd-Chiari sendromu — Hepatik venöz çıkış tıkanıklığıdır; hepatomegali, asit ve venöz tromboz beklenir.
Akut kolanjit — Safra yolu enfeksiyonu ve obstrüksiyonla seyreder; perihepatik keman teli yapışıklıkları oluşturmaz.
HELLP sendromu — Gebelikte hemoliz, karaciğer enzimi yüksekliği ve trombositopeniyle tanınır; burada bu patern yoktur.
Akut yağlı karaciğer — Geç gebelikte karaciğer yetersizliği ve hipoglisemi yapar; pelvik enfeksiyonla ilişkili değildir.
Aklında kalsın
Fitz-Hugh-Curtis sendromu çoğunlukla klamidyal veya gonokokal enfeksiyona eşlik eder; tedavisi altta yatan pelvik inflamatuvar hastalığın tedavisidir.
2. soruKolay
Aşağıdaki enfeksiyon–tipik akıntı eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?
Cevabı göster
Cevap: C — Trichomonas vajiniti – Köpüklü sarı-yeşil akıntı
Kısaca — Trikomonadların oluşturduğu belirgin vajinal inflamasyon, tipik olarak bol ve köpüklü sarı-yeşil akıntıya yol açar.
Protozoal vajinit vajinal pH’ı yükseltir ve yoğun inflamatuvar eksüda oluşturur; bu nedenle akıntı sarı-yeşil, bol ve köpüklü olabilir. Servikal epiteldeki noktasal kanamalar çilek serviks görünümünü oluşturabilir.
Neden diğerleri değil
Bakteriyel vajinoz – Peynirimsi beyaz akıntı — Bakteriyel vajinoz ince, homojen ve balık kokulu gri-beyaz akıntı yapar; peynirimsi akıntı Candida’yı düşündürür.
Kandida vajiniti – Köpüklü yeşil akıntı — Candida yoğun kaşıntı ve peynirimsi beyaz akıntı yapar; köpüklü sarı-yeşil akıntı trikomoniyazise özgüdür.
Kandida vajiniti – Balık kokulu gri akıntı — Balık kokusu ve gri homojen akıntı anaeropların arttığı bakteriyel vajinozun tipik özellikleridir.
Kandidiyaziste vajinal pH çoğunlukla normal kalır; bakteriyel vajinoz ve trikomoniyaziste ise genellikle 4,5'in üzerine çıkar.
3. soruKolay
Aşağıdaki mikroorganizmalardan hangisi, ağrılı genital ülser ve süpüratif inguinal lenfadenopatiyle karakterize şankroidin etkenidir?
Cevabı göster
Cevap: B — Haemophilus ducreyi
Kısaca — Mukozal nekroz ağrılı yumuşak ülser, lenfatik yayılım süpüratif bubo oluşturur; bu patern Haemophilus ducreyi kaynaklı şankroidi gösterir.
Mikroabrazyonlardan giren bu gram-negatif kokobasil, nötrofil ağırlıklı inflamasyon ve doku yıkımıyla düzensiz sınırlı ülser oluşturur. Enfeksiyonun bölgesel lenf nodlarına ilerlemesi, apseleşip fluktuasyon veren inguinal buboya yol açar.
Neden diğerleri değil
Treponema pallidum — Primer sifiliz etkenidir; şankrı sert tabanlı ve tipik olarak ağrısızdır, lenfadenopati süpüratif değildir.
Klebsiella granulomatis — Donovanosis etkenidir; kolay kanayan, ağrısız kırmızı ülser yapar ve gerçek lenfadenopati beklenmez.
Chlamydia trachomatis — L1-L3 serovarları lenfogranüloma venereum yapar; küçük ağrısız başlangıç lezyonu kaybolduktan sonra lenfadenopati gelişir.
Cepte soru çöz, bağımsız bir çalışma uygulamasıdır; hiçbir sınav kurumu, okul ya da resmî kurumla bağlantılı, bunlarca desteklenen veya onaylanan bir uygulama değildir.
TUS (Tıpta Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavı), ÖSYM tarafından düzenlenen resmî bir sınavdır. Bu uygulama ÖSYM ile bağlantılı değildir.
Uygulamadaki tüm sorular ve metinler Cepte soru çöz için özgün olarak hazırlanmıştır; hiçbir resmî sınavdan alınmamıştır.