Cepte soru çözAYTDin Kültürü ve Ahlak BilgisiAhlaki Tutum ve Davranışlar
Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi
Ahlaki Tutum ve Davranışlar, İslam ahlakında kişinin başkalarına yönelik düşünce, söz ve eylemlerinin değerlendirilmesini ve iman ile güzel ahlak arasındaki ilişkiyi kapsar.
Öğrencinin ahlaki kavramların anlamlarını bilmesi, birbirine yakın kavramları ayırt etmesi ve günlük yaşam örneklerini bu kavramlarla ilişkilendirmesi beklenir. AYT Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi sorularında kısa olaylar üzerinden bir tutumun hangi kavramla nitelendirileceği sorulabilir veya açıklayıcı bir metinden iman ve ahlak ilişkisine yönelik çıkarım istenebilir.
Seçeneklerde farklı ahlaki kavramlar bulunabilir; kişinin zihnindeki yargıyla başkalarına aktardığı iddiayı ayırt edememek kavramların karıştırılmasına yol açabilir.
Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.
1. soruKolay
Ahmet, iş yerindeki arkadaşı Mehmet hakkında asılsız bir iddia ortaya atarak onun kasadan para çaldığını çevresine söylemiştir. Oysa Mehmet’in böyle bir davranışı hiçbir zaman olmamıştır.
Ahmet’in bu davranışı İslam ahlakına göre aşağıdakilerden hangisiyle nitelendirilir?
Cevap: E — İftira
Bir kişiye yapmadığı bir şeyi isnat etmeye iftira denir. Gıybet ise kişinin gerçek olan kusurunu arkasından söylemektir; burada söylenen gerçek olmadığı için bu davranış iftiradır.
2. soruKolay
Elif, aynı sınıfta okuduğu Ayşe’yi tanımadığı bir kişiyle konuşurken görmüş ve herhangi bir bilgiye ya da kanıta sahip olmadan “Ayşe mutlaka kötü bir iş planlıyor” diye düşünmüştür.
Elif’in Ayşe hakkındaki bu tutumu aşağıdakilerden hangisiyle nitelendirilir?
Cevap: B — Suizan
Bir kişi hakkında herhangi bir delil veya kanıt olmaksızın kötü düşünmeye suizan denir. Hucurât suresi 12. ayette zannın çoğundan sakınılması emredilmiştir. Elif herhangi bir iddiada bulunmamış, yalnızca kötü düşünmüştür; bu nedenle iftira değil suizandır.
3. soruKolay
İslam dininde iman ile ahlak arasında doğrudan bir ilişki kurulur. Kur’an-ı Kerim ve sünnette, inanan bir kimseden inancının gereği olarak güzel tutum ve davranışlar sergilemesi beklenir; kişinin ahlaki olgunluğu onun manevi gelişiminin temel bir göstergesi sayılır. Nitekim Hz. Peygamber de bir hadisinde “Müminlerin iman bakımından en olgun olanı, ahlakça en güzel olanıdır.” buyurarak bu duruma dikkat çekmiştir.
Bu hadisten aşağıdaki yargıların hangisine ulaşılabilir?
Cevap: C — Ahlaki olgunluk, imanın tamlığının bir göstergesidir.
Hadiste imanın olgunluğu güzel ahlakla doğrudan ilişkilendirilmiştir. Bu da ahlaki olgunluğun imanın tamlığının bir göstergesi olduğunu ortaya koyar. Diğer seçenekler hadisten çıkarılamayacak genellemeler ya da hadisle çelişen ifadeler içermektedir.
Her soru tam o anki seviyene göre seçilir, yanlışların oturana kadar geri gelir, hepsi çevrimdışı çalışır.
Uygulamada Ahlaki Tutum ve Davranışlar konusundan 8 soru çöz
Cepte soru çöz, bağımsız bir çalışma uygulamasıdır; hiçbir sınav kurumu, okul ya da resmî kurumla bağlantılı, bunlarca desteklenen veya onaylanan bir uygulama değildir.
AYT (Alan Yeterlilik Testi), Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) kapsamında ÖSYM tarafından düzenlenen resmî bir sınavın ikinci oturumudur. Bu uygulama ÖSYM ile bağlantılı değildir.
Uygulamadaki tüm sorular ve metinler Cepte soru çöz için özgün olarak hazırlanmıştır; hiçbir resmî sınavdan alınmamıştır.