Açılar, doğruların kesişmesiyle oluşan açıları ve bu açılar arasındaki ölçü ilişkilerini kapsar.
TYT Temel Matematik - Geometri kapsamında öğrencinin özellikle paralel doğruları kesen bir doğrunun oluşturduğu açıları konumlarına göre tanıması ve uygun açı ilişkisini kullanarak bilinmeyen ölçüyü bulması beklenir. Sorular, verilen bir açı ölçüsünden hareketle başka bir açının hesaplanmasını isteyebilir; bilgiler şekil üzerinde veya metinle sunulabilir.
Aynı taraftaki iç açıları eşit kabul etmek ya da açıların konumlarını karıştırmak sık yapılan hatalardandır. Çoktan seçmeli sorularda seçenekler genellikle farklı açı ölçülerinden oluşur; doğru ilişkiyi belirlemek işlem kadar önemlidir.
Örnek sorular
Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.
1. soruKolay
Paralel iki doğruyu kesen bir doğrunun aynı tarafındaki iç açılarından biri 124∘dir.
Diğer açı kaç derecedir?
Cevabı göster
Cevap: A — 56
Kısaca — Diğer açının ölçüsü 56∘dir.
Paralel iki doğruyu kesen bir doğrunun aynı tarafında kalan iç açılara karşı durumlu açılar (U kuralı) denir. Bu açıların kolları birbirine paralel ve içe dönük olduğundan ölçüleri toplamı daima 180∘dir. Verilen açı 124∘ olduğuna göre aradığımız diğer açı 180∘−124∘=56∘ olarak bulunur. Yöndeş veya iç ters açılarla karıştırıp doğrudan 124∘ demek en yaygın çeldiricidir; açılardan biri geniş açı iken diğerinin dar açı olması gerektiğine dikkat etmelisin.
2. soruKolay
Dikdörtgen bir odanın içindeki lazerin 1. ışını yatay doğrultunun 18∘ üstündedir.
Lazer saat yönünde 72∘ döndürülerek 2. ışın gönderiliyor.
2. ışının çarptığı yatay kenarla yaptığı dar açı kaç derecedir?
Cevabı göster
Cevap: E — 54
Kısaca — 2. ışının çarptığı yatay kenarla yaptığı dar açı 54∘dir.
Lazer ilk durumunda yatay referans çizgisinin 18∘ yukarısına yönelmiştir. Saat yönünde 72∘ döndürüldüğünde, önce yatay çizgiye kadar 18∘ döner ve ardından yatayın altına doğru 72∘−18∘=54∘ daha sapar. Böylece 2. ışının doğrultusu, yatay eksenle aşağı yönde 54∘lik bir açı yapar. Odanın alt veya üst kenarı da yatay bir doğru olduğundan, iç ters açılar (Z kuralı) gereği ışının bu yatay kenarla yaptığı dar açı yine 54∘ olur. Doğrudan 72∘+18∘=90∘ veya sadece 18∘ gibi değerlere yönelmek dönme yönünü dikkate almamaktan kaynaklanan yaygın çeldiricilerdir.
Cepte soru çöz, bağımsız bir çalışma uygulamasıdır; hiçbir sınav kurumu, okul ya da resmî kurumla bağlantılı, bunlarca desteklenen veya onaylanan bir uygulama değildir.
TYT (Temel Yeterlilik Testi), Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) kapsamında ÖSYM tarafından düzenlenen resmî bir sınavın birinci oturumudur. Bu uygulama ÖSYM ile bağlantılı değildir.
Uygulamadaki tüm sorular ve metinler Cepte soru çöz için özgün olarak hazırlanmıştır; hiçbir resmî sınavdan alınmamıştır.