Baş ve Boyun, TUS — Temel Tıp Bilimleri anatomi kapsamında bu bölgedeki kasların, bezlerin, sinirlerin ve diğer anatomik yapıların yerleşimini, işlevlerini ve komşuluklarını kapsar.
Öğrencinin tiroid ve tükürük bezlerinin çevresindeki yapıları ayırt edebilmesi, cerrahi girişimlerde hangi sinirlerin risk altında olduğunu değerlendirebilmesi ve çiğneme kaslarını tanıyabilmesi beklenir. Sorular, anatomik ifadeler arasından yanlış olanı seçme, kısa bir klinik senaryoda yaralanma olasılığını karşılaştırma veya bir kasın belirli bir gruba ait olup olmadığını belirleme biçiminde gelebilir.
Seçeneklerde benzer konumdaki yapılar ya da anatomik ilişkileri anlatan ifadeler bulunabilir; komşulukları karıştırmak ve olumsuz soru kökünü gözden kaçırmak hataya yol açabilir.
Örnek sorular
Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.
1. soruOrta
Glandula thyroidea ve komşulukları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Cevabı göster
Cevap: C — Vena thyroidea superior, vena brachiocephalica sinistra’ya dökülür.
Kısaca — V. thyroidea superior v. jugularis interna’ya döküldüğünden sol brakiosefalik ven eşleştirmesi yanlıştır.
Üst ve orta tiroid venleri bezi yan taraftaki v. jugularis interna’ya boşaltır. Brakiosefalik venlere yönelenler, alt kutuptan trakeanın önüne inen vv. thyroideae inferiores’tur.
Neden diğerleri doğru
Arteria thyroidea superior, arteria carotis externa’nın ilk dalıdır. — Genellikle dış karotisin başlangıcından çıkarak üst kutba ulaşır.
Arteria thyroidea inferior, truncus thyrocervicalis’ten çıkar. — Subklavyen sistemden bu kütük aracılığıyla köken alır.
Nervus laryngeus recurrens, arteria thyroidea inferior’un dalları ile yakın komşuluk gösterir. — Sinir, dalların önünden, arkasından veya arasından geçebilir.
Nervus laryngeus superior’un ramus externus’u musculus cricothyroideus’u innerve eder. — Bu kasa motor lif taşır.
Aklında kalsın
Üst tiroid pedikülü beze yakın bağlanarak dış laringeal sinir, alt pedikül bezden uzakta bağlanarak rekürren laringeal sinir korunur.
2. soruOrta
Kırk yaşındaki kadın hastaya tekrarlayan tükürük bezi taşı nedeniyle glandula submandibularis eksizyonu yapılıyor.
Bu girişim sırasında aşağıdaki sinirlerden hangisinin yaralanması en az olasıdır?
Cevabı göster
Cevap: C — Nervus glossopharyngeus
Kısaca — Nervus glossopharyngeus derin parapharyngeal seyri nedeniyle submandibular bez eksizyon sahasının dışında kalır.
Dokuzuncu kraniyal sinir, foramen jugulare’den çıktıktan sonra musculus stylopharyngeus ile birlikte farinks duvarına yönelir. Submandibular üçgendeki bez, kanal ve cilt flebiyle doğrudan komşuluk kurmadığından bu girişimde yaralanması beklenmez.
Neden diğerleri doğru
Nervus lingualis — Ductus submandibularis’in lateralinden altına, ardından medialine geçerken bezin derin parçasına komşudur.
Nervus hypoglossus — Musculus hyoglossus üzerinde, bezin derininde seyretmesi nedeniyle alt kutup diseksiyonunda risk altındadır.
Nervus mylohyoideus — Bezin yüzeyel parçasına komşu olarak musculus mylohyoideus’un alt yüzünde seyreder.
Aklında kalsın
Chorda tympani lifleri nervus lingualis üzerinden ganglion submandibulare’ye ulaşır; lingual yaralanma tat ve tükürük salgısını birlikte bozabilir.
3. soruKolay
Aşağıdaki kaslardan hangisi çiğneme kaslarından (musculi masticatorii) biri değildir?
Cevabı göster
Cevap: C — Musculus buccinator
Kısaca — Musculus buccinator mandibulayı hareket ettirmeyen, nervus facialis ile innerve edilen bir mimik kası olduğundan gruba girmez.
Musculus buccinator ikinci faringeal yaydan gelişir ve motor innervasyonunu nervus facialis’in bukkal dallarından alır. Kasıldığında yanağı dişlere bastırıp lokmayı oklüzal yüzler arasında tutsa da mandibula hareketi üretmez; bu nedenle çiğnemeye yardımcıdır, çiğneme kası değildir.
Neden diğerleri doğru
Musculus masseter — Nervus massetericus ile innerve edilir ve mandibulayı kuvvetle yukarı kaldırır.
Musculus temporalis — Nervi temporales profundi ile innerve edilir; mandibulayı kaldırır ve arka lifleriyle geriye çeker.
Musculus pterygoideus lateralis — Nervus mandibularis’ten dal alır; mandibulayı öne çeker ve ağız açılmasına katkı sağlar.
Musculus pterygoideus medialis — Nervus mandibularis’ten dal alır; mandibulayı kaldırır ve öne çeker.
Aklında kalsın
Musculus tensor tympani ve musculus tensor veli palatini de birinci faringeal yay kökenli ve nervus mandibularis bağlantılıdır; ancak çiğneme kası değildir.
Cepte soru çöz, bağımsız bir çalışma uygulamasıdır; hiçbir sınav kurumu, okul ya da resmî kurumla bağlantılı, bunlarca desteklenen veya onaylanan bir uygulama değildir.
TUS (Tıpta Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavı), ÖSYM tarafından düzenlenen resmî bir sınavdır. Bu uygulama ÖSYM ile bağlantılı değildir.
Uygulamadaki tüm sorular ve metinler Cepte soru çöz için özgün olarak hazırlanmıştır; hiçbir resmî sınavdan alınmamıştır.