LGS Türkçe denemesi

Mahalledeki küçük parklar yalnızca çocukların top koşturduğu alanlar değildir. Akşamüstü banklarda sohbet eden komşular bu yeşil köşelerde daha sık bir araya gelir, sitenin ortak yaşamı da güçlenir.

Yazar bu metni hangi amaçla yazmıştır?

Okul radyosunda okunacak metnin haber türünde olması, 3 dakikayı aşmaması ve iki öğrenci tarafından sunulması istenmektedir.

Tablodaki bilgilere göre hangi metin seçilmelidir?

Aşağıdaki cümlelerden hangisi yapılan işin gerekçesini de içerir?

Yıllarca yalnızca ders kitabından çalışan bir öğrenci, dil bilgisi kurallarını ezbere sayabiliyordu, ama o dili konuşan biriyle karşılaştığında tek kelime edemedi. Bir dili öğrenmek, sadece kelimeleri ezberleyip dil bilgisi kurallarını sıralamakla tamamlanmaz. Öğrenci, o dilde konuşan biriyle gerçek bir sohbete girdiğinde dili bir ödev gibi değil bir araç gibi kullanmaya başlar. O dilin filmlerini izlemek, şarkılarını dinlemek de kuralları yaşayan bir bağlama oturtur.

Bu parçanın ana fikri aşağıdakilerden hangisidir?

Bir kenti tanımanın en iyi yolu haritaya bakmak mıdır? Yoksa bir kenti asıl, durup bakarak, dinleyerek ve rastgele saparak mı daha iyi tanırsınız? Harita bize nereden nereye gideceğimizi söyler ama hangi sokağın sabah ekmek koktuğunu, hangisinin akşam çocuk sesleriyle dolduğunu söylemez. Yine de haritayı küçümsemem; o, kentin iskeletini gösterir. Kentin sesini duymak içinse biraz kaybolmayı göze almak gerekir, diye düşünüyorum.

Bu parçanın deneme türünde değerlendirilmesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde isim-fiil yoktur?

Bir okulda öğretmenler, öğrencilere sorumluluk kazandıracak ortak bir proje arıyordu ve sonunda bahçenin bir köşesinde küçük bir alan ayırmaya karar verdiler. Toprak henüz işlenmemişti; kenarına konan tahta çerçeve bile öğrencilere heyecan verdi. Okul bahçesindeki küçük bostan, yalnızca birkaç sebzenin yetiştirildiği bir tarla değildir. Sabahları toprağın kokusu koridora kadar gelir, teneffüslerde bakışlar o köşeye çevrilir. İyi tasarlanmış bir bostan, öğrencilere toprakla emek arasındaki bağı gösterir, mevsimleri gözleyerek sabırlı olmayı öğretir ve farklı sınıfların ortak bir iş etrafında buluşmasını sağlar. Ne var ki sulama, ekim ve hasat işleri öğrencilerin ders programıyla uyumlu biçimde paylaştırılmazsa bostan kısa sürede bakımsız kalabilir.

Bu parçanın ana fikri aşağıdakilerden hangisidir?

Ali, Burak, Ceren ve Defne adlı dört öğrencinin her biri elma, armut, çilek ve kiraz meyvelerinden farklı birini seçmiştir. Ali çilek seçmemiştir. Burak kiraz, Defne armut seçmiştir. Ceren elma seçmemiştir.

Buna göre Ceren hangi meyveyi seçmiştir?

I. Eski defterler masanın üzerinde sessizce duruyor.

II. Bu yolculuğun en güzel yanı sabah ışığıydı.

III. Usta, çatlağı dikkatle onardı.

IV. Sokaktaki kalabalık her zamankinden sakindi.

Numaralanmış bu cümlelerden hangilerinin yüklemi fiildir?

Aşağıdaki cümleleri yazım kuralları bakımından inceleyiniz.

I. Sen de bu çalışmaya katılır mısın?

II. Bahçedeki güller de sabah sulandı mı?

III. Anladım ki planı değiştirmek gerekiyor.

IV. Duydumki toplantı yarın mış.

Numaralanmış cümlelerden hangilerinin yazımı doğrudur?

Büyük bir deprem sonrasında yardım ekipleri, bölgedeki hasarı değerlendirmek için farklı yöntemler kullandı ve topladıkları bilgileri birlikte değerlendirmeye çalıştı. Bir doğal afetin etkisini anlamak, yalnızca hasar gören bina sayısını saymakla bitmez. Uydu görüntüleri bölgedeki genel yıkımı, saha ekiplerinin raporları yerel ayrıntıları, afetzedelerin anlatıları ise resmî kayıtlara geçmeyen kayıpları gösterebilir. Ne var ki her kaynak bazı yönleri eksik bırakır; araştırmacı bunları karşılaştırarak birbirini doğrulayan ve çelişen bilgileri ayırmalıdır. Bu parçanın ana fikri aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdaki cümlelerde “kök” sözcüğünün anlam özelliği incelenmiştir:

I. Fırtına, asırlık çınarı kökünden söktü.

II. Matematikte bir denklemin kökü, denklemdeki bilinmeyenin yerine yazıldığında eşitliği sağlayan değerdir.

III. Bu sorunun kökü, yıllar önce alınan yanlış kararlara dayanıyor.

Bu kullanımlar sırasıyla hangi anlam özelliğini taşır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgülün kaldırılması cümlenin anlamında belirsizlik oluşturur?

Dayanıklılık, zorlayıcı koşullar karşısında işlevini sürdürebilme gücüdür. Çölde suyu gövdesinde depolayan bitkiler kuraklığa rağmen yaşamayı sürdürür; fırtınada esneyip yıkılmayan köprüler de dayanıklılığın günlük hayattaki örnekleridir. Dayanıklı olmak hiç etkilenmemek değil, etkiye rağmen görevini sürdürebilmektir.

Bu metinde düşünceyi geliştirme yollarından hangileri kullanılmıştır?

Bir tarım atölyesinde “Akıllı Sera Sulama Paneli” adlı infografik şöyle düzenlenmiştir.

Sensör okumaları

• Toprak nemi: Düşük / Orta / Yüksek
• Hava sıcaklığı: Serin (≤18 °C) / Ilıman (19–28 °C) / Sıcak (≥29 °C)

Sulama kararları

• Toprak nemi düşük ve hava ılıman veya sıcaksa → Damla sulama AÇIK
• Toprak nemi düşük ve hava serinse → Damla sulama KAPALI, yalnızca sisleme AÇIK
• Toprak nemi orta veya yüksekse → Tüm sulama KAPALI

Gösterge kutuları (panelde yan yana üç kutu):

1. Toprak nemi simgesi
2. Sıcaklık simgesi
3. Sulama durumu (damla / sisleme / kapalı)

Uyarı: Panelde üçüncü kutu, ilk iki kutudaki değerlere göre yukarıdaki karar kurallarına uygun seçilmelidir.

Toprak nemi “düşük”, hava sıcaklığı “serin” iken panelin üçüncü kutusunda hangisi görünmelidir?

Kütüphanede telefonunu unutan öğrenci endişelenmemeli çünkü nöbetçi öğretmen mutlaka telefonu bulmuş olmalı.

Bu cümledeki anlatım bozukluğunu gidermek için aşağıdaki değişikliklerden hangisi yapılmalıdır?

(I) Gazeteci, bu yıl ülkemizi maratonda temsil edecek olan Kerem Bey ile bir görüşme yaptı. (II) Kerem Bey’in yetiştiği spor kulübü geçen ay yeni bir tesis açılışı gerçekleştirmişti. (III) Kerem Bey, her sabah güneş doğmadan antrenmanına başladığını, günde ortalama yirmi kilometre koştuğunu anlattı. (IV) Ayrıca beslenmesine çok dikkat ettiğini, şekerli gıdalardan tamamen uzak durduğunu söyledi.

Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

Bilgiyi paylaşmayan bir insan, ışığını kendi içine hapseden bir kandile benzer.

Bu cümledeki anlam ilişkisi aşağıdakilerden hangisidir?

Ali, Bora, Ceyda, Demir ve Esra adlı beş atlet, bir koşuyu birinci ile beşinci sıralar arasında, eşitlik olmaksızın tamamlamıştır. Bitiriş sırasıyla ilgili şu bilgiler veriliyor:

• Ceyda, Ali’den hemen sonraki sırada bitirmiştir.
• Bora ile Demir’in bitirdiği sıralar arasında tam olarak iki atlet vardır.
• Esra, ilk üç sıradan birinde bitirmiştir.
• Demir, Bora’dan daha önce bitirmemiştir.
• Ali, üçüncü sıradan sonra bitirmemiştir.

Bu bilgilere göre dördüncü sırada hangi atlet yarışı bitirmiştir?

Bir gazeteci, kırk yıllık meslek hayatını röportaj yapmaya adamış usta bir gazeteciyle söyleşi yaptı. Söyleşi, küçük bir haber odasının kenarındaki loş odada yapıldı; usta gazeteci kaydı başlatmadan önce pencereden dışarı bakıp çayını ağır ağır yudumladı. Usta gazeteci, iyi bir röportajın sorulardan değil, sessizlikten doğduğunu söyledi: “Genç meslektaşlarım hep bir sonraki soruyu düşünür, ben ise karşımdakinin susmasını beklerim; çünkü insan konuşmayı bitirdiğini sandığı anda, asıl anlatmak istediği şeyi söyler.” Ona göre röportajcının görevi konuşturmak değil, karşısındakine kendi cümlesini tamamlaması için yeterince zaman ve sabır vermektir. Sorunun kalitesinden çok, o sessizliğe tahammül edebilmek, iyi bir röportajı sıradan bir röportajdan ayıran şeydir.

Bu söyleşide anlatılanlara göre metnin ana fikri aşağıdakilerden hangisidir?